Gepost door: Michaël Laurent | 27 juni 2009

Medische fouten toegeven aan patiënten

Dyer C. NHS recommends doctors apologise when treatment goes wrong. BMJ. 19 mei 2009; 338: b2002.

De Britse autoriteit voor medische litigatie adviseerde recent dat alle artsen binnen het nationale gezondheidszorgsysteem NHS eerlijke uitleg zouden geven aan hun patiënt wanneer er zich medische fouten hebben voorgedaan, en zich zelfs zouden verontschuldigen. Daartegenover staat de belofte dat hiermee hun beroepsaansprakelijkheidsverzekering niet in het gedrang zal komen. Ze vragen wel dat de arts enkel spreekt over de feiten en zich verontschuldigt, maar zich niet uitspreekt over wettelijke verantwoordelijkheid.

Bij medische fouten ontstaat er een spanningsveld tussen enerzijds de deontologie, de medische ethiek en de patiëntenrechtenwet die ons opleggen om de patiënt eerlijke informatie te geven, en anderzijds onze burger- en strafrechtelijke aansprakelijkheid en verzekering, die liever niet heeft dat we aan de patiënt toegeven dat er een fout gebeurt is.

Vertellen wat er gebeurt is: hoe moeilijk kan dat nu zijn?

Naast een ethisch probleem, is zich verontschuldigen en missers toegeven ook een probleem van communicatie waarvoor vermoedelijk geen enkele arts voldoende is opgeleid. Als illustratie daarvoor verwijzen we naar een filmpje van 30 april 2009 uit het Internationaal Forum voor Kwaliteit en Veiligheid in de Gezondheidszorg:

Er zijn verschillende barrières die er voor zorgen dat artsen geen eerlijke informatie geven aan patiënten die nadeel ondervinden van een medische misser: niet alleen angst voor aansprakelijkheid en gebrek aan communicatietraining over dit onderwerp, maar ook angst voor de reactie van de patiënt, persoonlijke schaamte, angst voor de eigen reputatie tot zelfs misplaatst perfectionisme en niet weten hoe om te moeten gaan met schuldgevoelens. Alleszins lijkt een soort “Hippocratische” neiging om te zwijgen en alles binnen de stilzwijgende muren van de beroepsbeoefenaars te houden, niet langer ethisch verantwoord.

In de praktijk zal men na een medische fout zelf naar de patiënt moeten teruggaan en een uitleg moeten geven. Vaak zijn er getuigen aanwezig, waardoor een uitspraak zoals “Ik heb een fout gemaakt” achteraf in de rechtbank nefaste gevolgen kan hebben. Want ook al denkt u dat u een fout gemaakt hebt, de bewijslast ligt bij de patiënt, en hierdoor zijn veroordelingen voor medische fouten in ons land zeer moeilijk. Wettelijk gezien heeft zo’n uitspraak ook geen bindende waarde: u bent zelf niet bevoegd om te bepalen of u zelf aansprakelijk bent, dat is aan de rechtbank om te bepalen.

Nochtans zijn er heel wat patiënten die niet geneigd zijn te procederen, maar wel van hun arts gewoon een eerlijke verontschuldiging verwachten. Uit onderzoek en ervaring van verzekeringsinstellingen in het buitenland blijkt dat een strategie waarbij men fouten toegeeft en zich verontschuldigt leidt tot minder vervolgingen. Daarnaast zijn er zeker patiënten die juist wél een advocaat onder de arm zullen nemen, en dat zonder informatie zeker niet gedaan zouden hebben.

Men moet zeker niet liegen: een objectief relaas van wat er gebeurt is, kan in principe geen nadelige gevolgen hebben. Je doet er wel goed aan zo snel mogelijk je verzekeraar in te lichten, ook al heeft de patiënt nog niet gezegd dat hij je een proces wil aandoen.

Dit probleem doet zich wereldwijd voor, en in verschillende landen (o.a. Groot-Brittannië, Australië en de V.S.) probeert men wettelijke oplossingen te vinden om het toegeven van medische fouten mogelijk te maken zonder dat de arts hierdoor zijn recht op verdediging in het gedrang brengt. Een grote drijfveer hierbij is dat in de U.K. en Australië patiënten mee het beleid bepalen, en ook echt wensen dat artsen vrijuit kunnen spreken en hen eerlijke informatie kunnen en durven bieden. In België zal het wachten zijn op een mogelijk tweede spoor in de beroepsaansprakelijkheid, het zgn. ‘no fault’ systeem dat minister Onkelinx (PS) naar Frans model zou willen invoeren (zie vorig artikel).

Add to FacebookAdd to DiggAdd to Del.icio.usAdd to StumbleuponAdd to RedditAdd to BlinklistAdd to TwitterAdd to TechnoratiAdd to FurlAdd to Newsvine

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Categorieën

%d bloggers liken dit: