Gepost door: Michaël Laurent | 17 april 2010

Aanpak van cannabis misbruik bij de huisarts

Winstock AR et al. Assessment and management of cannabis use disorders in primary care. BMJ. 1 april 2010;340:c1571.

Cannabis, marihuana of hash zijn afgeleid van de plant Cannabis sativa en bevatten psychoactieve cannabinoïden (waarvan THC, tetrahydrocannabinol de belangrijkste is) die meestal worden geïnhaleerd. Net als endogenen cannabinoïden werken deze in op twee types cannabinoïdreceptoren, waarvan type 1 in het centraal zenuwstelsel tot expressie komt.

Naast hun psychoactieve (hallucinogene, euforiserende en anxiolytische) effecten leiden de actieve stoffen in cannabis tot een veranderde stemming (met soms angst, paranoia en paniek), verminderde cognitieve- en geheugenperformantie, slaperigheid en toegenomen eetlust.

Welke problemen?

Cannabisgebruikers kunnen de huisarts raadplegen om verschillende redenen:

  • Respiratoire klachten: exacerbaties van astma (of COPD), piepende ademhaling, hoestklachten etc.
  • Psychische problemen: angst, depressie, paranoia, paniekstoornissen, depersonalisatie of exacerbaties van onderliggende psychiatrische problemen
  • Concentratiemoeilijkheden, problemen met school, werk of relaties
  • Moeilijkheden om cannabisgebruik op te geven
  • Gerechtelijke problemen

Cannabisgebruik kan leiden tot verschillende gezondheidsproblemen:

  • Acute intoxicatie kan leiden tot verkeersongevallen, sociale of gerechtelijke problemen, vooral wanneer ook alcohol wordt gebruikt
  • Rookinhalatie leidt tot blootstelling aan teer, carcinogenen etc. en kan leiden tot longkanker, chronisch hoesten, coronairlijden larynxcarcinoom; het risico op COPD treedt vooral op bij gelijktijdig roken (synergistisch effect)
  • Klachten van xerostomie met risico op cariës
  • Roken van cannabis tijdens de zwangerschap kan leiden tot lager geboortegewicht en latere leerproblemen
  • Verhoogd risico op acute psychose en schizofrenie

Omdat cannabisrook vaak dieper en in grotere hoeveelheden wordt ingeademd, zijn komen respiratoire nadelige effecten van 1 joint ongeveer overeen met 2.5-5 sigaretten. Inhalatie via een waterpijp filtert meer THC dan teer en leidt dus tot een grotere blootstelling aan teer. Hetzelfde effect treedt op met sigarettenfilters, daarom dat deze ook zijn af te raden. Het inhouden van de adem of diep inademen leidt niet tot een grotere ‘high’ maar wel tot meer teerblootstelling. Deze adviezen (geen waterpijp of filters, adem niet inhouden of dieper inademen) kunnen meegegeven worden aan gebruikers die er voor kiezen om niet te stoppen,  in een poging om hun gezondheidsrisico te verminderen.

Hoe problematisch gedrag identificeren?

Verschillende vragen kunnen problematisch cannabisgebruik opsporen:

  • Hoeveel joints rook je op een dag? Op hoeveel dagen van een week of maand doe je het? Hoe lang doe je met 1 gram cannabis?
  • Rook je ook sigaretten? Gebruik je ook alcohol of andere drugs?
  • Verstoort je cannabisgebruik ooit je werk of studies?
  • Heb je klachten zoals hoesten, slaapproblemen, toegenomen eetlust of psychische klachten?
  • Heb je ooit nagedacht over of geprobeerd om te verminderen of stoppen? Wat gebeurde er?

Afhankelijk van het stadium waarin de gebruiker zich bevindt kan motivationele gespreksvoering gebruikt worden om patiënten te laten nadenken over hun gebruik.

Verschillende methodes zijn onderzocht en effectief voor sommige gebruikers, zoals cognitieve gedragstherapie en motivationele interviewtechnieken. Voor jonge gebruikers kan het belangrijk zijn de familie erbij te betrekken. Herhaalde mislukte pogingen tot stoppen, psychiatrische comorbiditeiten en zwangerschap vormen een indicatie voor verwijzing naar een specialist.

Ontwenningsverschijnselen

Tot 85% van de gebruikers heeft ontwenningsverschijnselen, te vergelijken met ontwennings zoals bij nicotine. De verschijnselen van irritabiliteit, slecht slapen etc. treden op na enkele dagen en nemen af na een week. Gelijktijdig gebruik van cannabis en tabak maakt ontwenning moeilijker. Ontwenningssymptomen zijn meer uitgesproken bij zware gebruikers of deze met psychiatrische comorbiditeiten.

Graduele afbouw valt te adviseren boven plots stoppen. Nicotine-afhankelijkheid kan gelijktijdig aangepakt worden zoals bij andere patiënten. Het nut van farmacologische interventies voor cannabisverslavig is onbekend. Zo nodig kan bij ontwenningsverschijnselen een zeer korte kuur (enkele dagen) met een laaggedoseerd benzodiazepine worden voorgeschreven. Compliantie kan opgevolgd worden met urineonderzoek; metabolieten blijven enkele weken in de urine aanwezig.

Add to FacebookAdd to DiggAdd to Del.icio.usAdd to StumbleuponAdd to RedditAdd to BlinklistAdd to TwitterAdd to TechnoratiAdd to FurlAdd to Newsvine

Advertenties

Responses

  1. […] We schreven ook een overzicht rond aanpak van cannabismisbruik bij de huisarts. […]


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Categorieën

%d bloggers liken dit: