Gepost door: Michaël Laurent | 7 april 2011

Hoezo, mazelen?

De huiduitslag bij mazelen.

In de media werd uitgebreid bericht over een toename van het aantal gevallen van mazelen. Er werden dit jaar al minstens 95 gevallen geregistreerd, terwijl dat in heel 2010 maar 40 gevallen waren. De epidemie dook eerst op in het Gentse maar er werden nu ook gevallen gerapporteerd in Brussel, Doornik en Namen.

Meestal gaat het om importpathologie. In het laatste nummer van het Tijdschrift voor Geneeskunde wordt het geval van een 26-jarige man beschreven met een mazeleninfectie na een reis naar Zuid-Oost Azië. Ook het Amerikaanse nationaal epidemiologisch tijdschrift MMWR meldt 13 geïmporteerde gevallen van mazelen.

Gebrekkige vaccinatie bij immigranten maar ook bij autochtone vaccinatieweigeraars wordt als oorzaak aangewezen. Onder andere in Gent zouden kinderen uit Steinerscholen mazelen gekregen hebben. Normaal gezien worden kinderen gevaccineerd op de leeftijd van 1 jaar met een booster tussen 9 en 12 jaar, maar met name dit boostervaccin zou vaak vergeten of geweigerd worden.

Het gaat om het mazelen-bof-rubella vaccin (MMR-vaccin) waarbij de vervalste Wakefield studie een verband tussen dit vaccin en autisme suggereerde, en dat daarom door sommige vaccin-tegenstanders wordt vermeden. Zoals geweten is in België alleen het polio-vaccin verplicht, hoewel in een recente zaak ook ouders gelijk krijgen die dit vaccin hadden geweigerd.

Kliniek

Koplik spots.

Mazelen is een ziekte met een maculopapulair exantheem, koorts en mucosale veranderingen. De incubatieduur bedraagt 8 à 10 dagen. In de prodromale fase is er een viraal syndroom met koorts, hoesten, neusloop en conjunctivitis. Een typisch fenomeen is dat er in de orale mucosa een enantheem kan ontstaan onder de vorm van Koplik spots: 2 mm grote witachtige letseltjes op een erythemateuze basis, typisch ter hoogte van de molairen. Meestal ontstaan ze 48 uur vóór de karakteristieke rash. Hoewel ze niet bij alle patiënten optreden, worden ze wel als pathognomonisch beschouwd.

Het exantheem bij mazelen is wegdrukbaar, maculopapullair, en begint in het gelaat om zich dan te verspreiden naar perifeer en caudaal. De handpalmen en voetzolen worden meestal gespaard. Klinische beterschap begint na 48 u en de rash kan tot 7 dagen aanhouden. Aanhoudende koorts na 3 of 4 dagen kan wijzen op complicaties. Hoesten kan 1 à 2 weken aanslepen.

Complicaties

Complicaties van mazelen zijn zeldzaam en komen meer voor in ontwikkelingslanden en bij immuungecompromitteerde personen. Pulmonale complicaties en encephalitis hebben de grootste mortaliteit.

Mazelen kan uiteenlopende pulmonale manifestaties veroorzaken waaronder pneumonitis met karakteristieke reuscellen, bacteriële surinfectie, kroep, bronchiolitis en otitis media.

Encefalitis komt voor bij tot 1 op 1000 kinderen. Meer zeldzame maar ernstige vormen zijn de acute gedissemineerde encefalomyelitis (een post-infectieuze demyeliniserende aandoening) en de subacute scleroserende panencephalitis (7-10 jaar na de acute fase, grootte orde 1 op 1 miljoen maar fataal). Andere complicaties zijn stomatitis, gastroenteritis, keratitis en perimyocarditis.

Diagnose

Meestal is de diagnose klinisch duidelijk. Serologie (IgG, IgM) met acute en convalescentie-sera is de meest gebruikte diagnostische techniek. Moleculaire virale diagnostiek kan gebeuren via een pijnloze speekseltest via het Wetenschappelijk Instituut voor de Volksgezondheid.

Behandeling

De behandeling van mazelen is meestal louter supportief, met antipyretica, vocht en behandeling van bacteriële surinfecties en complicaties.

In ontwikkelingslanden hebben een tweetal gerandomizeerde studies een voordeel aangetoond van vitamine A supplementatie, doch hypovitaminose A is in deze landen prevalent. In sommige gecompliceerde of kwetsbare kinderen in ontwikkelde landen wordt echter ook vitamine A aangeraden.

Ribavirine vertoont in vitro antiretrovirale activiteit, maar hierover zijn enkele gevalsbeschrijvingen bekend.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Categorieën

%d bloggers liken dit: